Bijzondere activiteiten en bijzondere lijnen

BIJZONDERE ACTIVITEITEN- VERSTERKINGS- EN MUSEUMLIJNEN IN ROTTERDAM

Naast alle reguliere tramlijnen, zijn er door de jaren heen bij evenementen, activiteiten en belangrijke gebeurtenissen, exposities, bijzondere en museumlijnen geweest. De meeste met, maar soms ook zonder lijnnummer.

Soms konden zij benoemd worden als versterkingslijn welke werden uitgevoerd op (een deel van) het traject van een bestaande lijn, ter gelegenheid van bijzondere gebeurtenissen of evenementen.
Vaak werd dan het betreffende lijnnummer met 10 werd verhoogd (5 > 15, 6 > 16, etc). Na de invoering van de TramPlus-lijnen werd soms het lijnnummer met 20 verlaagd (21 > 1, 25 > 5). In een aantal gevallen werd tijdens en t.b.v. evenementen de gehele exploitatie op sommige lijnen met extra diensten versterkt. In die gevallen werd het normale lijnnummer gebruikt. Ook indien lijnen in delen werden gesplitst werd over het algemeen het normale lijnnummer gehandhaafd, terwijl het ook voorkwam dat op een deel van een lijn extra diensten werden gereden zonder dat het lijnnummer werd aangepast. (bijv. lijn 3 CS-Blijdorp tijdens de zgn. ‘knakendagen’). Zoals dit overzicht blijkt werd dit uitgangspunt dus niet altijd even consequent gehanteerd, terwijl er daarnaast ook sprake was van wisselende trajecten en bijzondere lijnnummers, met name wanneer de exploitatie werd uitgevoerd door een museumorganisatie zoals de Tramweg Stichting of de Stichting RoMeO. In onderstaand overzicht zijn (voor zover bekend) de versterkingslijnen met een bijzonder lijnnummer opgenomen. Een overzicht van ‘reguliere’ versterkingslijnen volgt later.

Maar er waren veel meer activiteiten waarvoor met name museumtrams werden ingezet zoals excursies, tentoonstellingen en andere bijzondere gelegenheden. In onderstaand overzicht zijn deze bijzondere ritten en inzetten opgenomen. Niet meegenomen zijn huwelijksritten, privéverhuur aan personen en gezelschappen, afscheid van personeelsleden, test- en instructieritten.

1929

31 augustus: Viering 100-jarig bestaan Overschie
Van de feeststoet maakt deel uit paardentram 504 welke zonder onderstel op paard en wagen wordt vervoerd.

Voor filmbeelden van Polygoon-Profilti klik hier.

1934

29 maart – 8 april; Primavera bloemententoonstelling
Voor een speciale busverbinding vanaf het Beursplein en station D.P. wordt Krupp bus 7, ingezet naar de Primavera bloemententoonstelling Nenijto, Statenweg.

30 augustus – 9 september; V.V.V. feestweek

Van 30 augustus tot 9 september rijdt een paardentramlijn met 2 oude paardentrams, de rijtuigen 296 en 514, van de Zeevischmarkt over de Schiedamschedijk naar de Eendrachtsweg. Gestopt werd aan alle reguliere haltes van lijn 18. In het kader van de festiviteiten is ook een oude namaak-stadspoort opgericht.
In totaal worden in een 20-minutendienst door de rijtuigen 296 en 514 23.860 passagiers vervoerd. Daarnaast rijdt de oude paardenomnibus 111 mee in een grote verkeersoptocht.

Voor filmbeelden van Polygoon-Profilti klik hier.

1935

31 augustus; parade Koninginnedag
Ter gelegenheid van de parade ter gelegenheid van Koninginnedag 1935 worden enkele voertuigen van de RET versierd.

5-15 september; V.V.V. feestweek
De ritten van vorig jaar worden herhaald, echter nu met op onderstellen van gesloopte trams gemonteerde sloepen, waarin de passagiers worden vervoerd. Bij slecht weer wordt de dienst uitgevoerd door de paardentramrijtuigen.

1938

31 augustus – 8 september; 40-jarig regeringsjubileum
Ter gelegenheid van het veertigjarig regeringsjubileum van Koningin Wilhelmina is o.m. een houten model van het stoomschip de Nieuw Amsterdam gemaakt op het chassis van een vierasser. Het rijdt door de gehele stad. Daarnaast rijden de motorrijtuigen 1, 11, 86 + aanhangrijtuig 327, 119 + aanhangrijtuig 284 met lijnnummer 40 feestelijk versierd door de stad.

Van de Nieuw Amsterdam is een aparte fotogalerij beschikbaar.

1945

31 juli; bevrijdingsfeestrit
Ter gelegenheid van de bevrijding en het feit dat de RET weer kan beschikken over een wagenpark wordt op 31 juli een feestrit georganiseerd met paardentramomnibus 111, paardentram 296, motorwagen 218 en de open bijwagen 284.

1946

24 augustus; jubileumrit Stichting Tram Archief
Ter gelegenheid van het jubileum van de Stichting Tram Archief STA wordt een feestrit georganiseerd met de combinaties motorrijtuig 11 en aanhangrijtuig 327 en motorrijtuig 119 met aanhangrijtuig 284. Een beeldverslag van Polygoon-Profilti is hier te vinden.

1948

2-14 juli; Oud-Rotterdam ritten
Ter gelegenheid van de tentoonstelling “Oud-Rotterdam” in de Rivièrahal is van 2 tot en met 14 juli in de Bentincklaan met twee wagens een paardentramdienst gereden.

31 augustus – 6 september; regeringsjubileum
Ter gelegenheid van het 50-jarig regeringsjubileum en de inhuldigingsplechtigheid van H.M. de Koningin zijn verschillende bijzondere ritten uitgevoerd.

Met de motorrijtuigen 1, 11, 86 + aanhangrijtuig 327, 119 + aanhangrijtuig 284 alsmede het nieuwe treinstel 571-1021 zijn rondritten gereden. In de Bentincklaan werd net als in juli een paardentramdienst met twee paardentrams onderhouden en in de stad zijn ritten gereden met het model van het ss Nieuw Amsterdam. Bovendien werd op diverse lijnen met een hogere frequentie gereden. Deze activiteiten zorgden op 4 september voor de hoogste ontvangst, ooit bij het tram- en busbedrijf verkregen, zijnde fl. 49.870,-.

1949

24 juni – 17 juli; Oriënt Express
Zonder lijnnummer maar met als aanduiding Oriënt Express reed van 24 juni tot 17 juli een ringlijn door de stad met als enig eindpunt de Van Aerssenlaan. Dit in verband met de Oriënta Wondertuin tentoonstelling in Diergaarde Blijdorp. De lijn werd gereden met vier motorwagens, de 169, 185, 191 en 195.

1950

15 juni-15 augustus; Ahoy Tentoonstelling
Op de Ahoy tentoonstelling over de opening van de nieuwe havens worden de beide paardentrams tentoongesteld.

1951

12 mei
De Rotterdamse Vereniging van Tram Belangstellenden bezoekt de Centrale werkplaats aan de Isaäc Hubertstraat.

1955

18 mei-3 september; E55 tentoonstelling

Op de E55 tentoonstelling, de Nationale Energie Manifestatie, wordt motorrijtuig 567 tentoongesteld.

1963

30 maart: RSG-rit
Voor het Rotterdams Studenten Genootschap wordt een speciale rit georganiseerd met motorrijtuig 1.

1965

25 september: NVBS excursie
Tijdens een excursie van de NVBS wordt een bezoek gebracht aan de museumrijtuigen in de CWP aan de Kleiweg.

17 september-10 oktober: 60 jaar elektrische tram
Ter gelegenheid van de viering van 60 jaar elektrische tram in Rotterdam en de daarbij behorende uitgebreide tentoonstelling in het gebouw van de Gemeentelijke Archief Dienst aan de Mathenesserlaan, reed museumtram 1 onder lijnnummer 1 de route Stationsplein-Kruisplein-Mauritsweg-Nieuwe Binnenweg-Mathenesserlaan-Mathenesserplein.

1967

21 oktober: STERN excursie
Met de museumrijtuigen 403 + 1038 en 404 + 1039 wordt een excursierit voor de STERN gereden.

1968

11 februari: opening Metro
Ter gelegenheid van de opening van de metro, wordt voor het gebouw van de Bijenkorf aan de Coolsingel motorrijtuig 1 tentoongesteld.

1969

26 april: STERN excursie
Met de museumrijtuigen 507 en 515 wordt voor de STERN een excursierit gereden.

16-17 mei: Kleiweg weer open
Ter gelegenheid van de wederopenstelling van de Kleiweg heeft motorrijtuig 1 een aantal ritten op het traject Kootsekade-EPT Kleiweg gemaakt tegen het normale tarief in een 20-minutendienst.

17 mei: NVBS excursie
Met de museumrijtuigen 513 en 520 wordt een excursierit gereden voor de NVBS.

1970

5 april: Feijenoord-Sparta

Feitelijk hoort deze vermelding niet in dit hoofdstuk thuis maar gezien de bijzondere inzet van de RET op deze dag ruimen wij er toch een plaatsje voor in. De voetbalderby Feijenoord-Sparta op “Het Kasteel” in Spangen.

Voor het vervoer van de bezoekers was voor het begin van de wedstrijd lijn 11, met een standaardbezetting van de motorrijtuigen 404, 536, 537 versterkt met de tramstellen 104+1033, 117_1042, 123+1053, 131+1043, 134+1050, 402+1029 en 405+1033. Lijn 6 was versterkt met de tramstellen 103+1030, 105+1045, 403+1024, 2514+1048 en 2515+1051. Voor de afvoer werd dit bestand nog versterkt met de 109+1037, 126+1034, 515, 2505, 2507 en 2508 voor lijn 6 en de 504, 507, 523, 2506, 2510 en 2512 voor lijn 11. Met name de inzet van zoveel rijtuigen met schrikstrepen was in dit verband uitzonderlijk.

20 juni; Poëzietram

Motorrijtuig 367 was uitverkoren om een aantal ritten uit te voeren als Poëzietram. Op het traject Stationsplein-Weena-Hofplein-Pompenburg-Goudsesingel-Oostplein-Groenendaal-Blaak-Churchillplein-Coolsingel-Van Oldenbarneveltstraat-Mauritsweg-Kruisplein-Stationsplein was gratis vervoer inclusief het luisteren naar voorgedragen gedichten.

25-29 juni; Holland Pop Festival

Ter gelegenheid van het Holland Popfestival in het Kralingsebos werd gereden met de volgende extra rijtuigen: 25/6 364, 26/6 231, 232, 238, 27/6 357, 28/6 361, 363, 29/6 363, 365, 368.

1971

4 september; Excursierit HOV-lezers

Speciaal voor de lezers van Het Openbaar Vervoer reden de motorrijtuigen 2514 en 2515 een rit door de stad. Vanaf het Stationsplein naar het vernieuwde eindpunt in Spangen, via de verhoogde tramsporen op de Westzeedijk en de Goudsesingel naar de Laan van Nooitgedacht voor een uitgebreide fotoshoot, de Molenlaan en terug naar het Stationsplein.

11 september; 40 jaar NVBS

Ter gelegenheid van het 40-jarig bestaan van de NVBS werd een rit door de stad georganiseerd met de rijtuigen 537, 402+1029, 135+150, 3, 261, 367, 2515, 105+1037, 240, 613, 370 en 384. De rit eindigde op de Bentincklaan waar motorrijtuig 536 en museumrijtuig 1 stonden opgesteld.

1972

28-30 april; Fancy-fair RET Mannenkoor

Door het RET-Mannenkoor wordt een fancy-fair georganiseerd in de remise Delfshaven. Opgesteld zijn o.m. de rijtuigen 101, 1, 119, 220, 504, 135, 1 en 614. Motorrijtuig 403 is ingericht als eethuis/keukenwagen.

14 oktober; jaarvergadering TS

Ter gelegenheid van de jaarverdaering van de Tramweg Stichting (TS) in de remise Delfshaven wordt een rit gereden met de motorrijtuigen 413 en 537 langs de route Stationsplein-Delfshaven-Coolsingel-Schiebroek-Stationsplein.

14 oktober; Open dag Sluisjesdijk

Van 10-14 uur is er een open dag in de busgarage Sluisjesdijk. Voor het vervoer vanaf het Zuidplein zijn gratis bussen beschikbaar.

1973

10 februari; 5 jaar Metro

Ter gelegenheid van het 5-jarig bestaan van de metro wordt in de remise Hilledijk een open dag georganiseerd. Motorrijtuig 2517 en het tramstel 131-1033 worden ingezet om de bezoekers vanaf Metrostation Maashaven naar de remise te vervoeren onder lijnnummer 20.

31 maart/1 april; Nacht van het Hart

Na afloop van de Nacht van het Hart in Ahoy Zuidplein worden 4 buslijnen ingezet om de bezoekers af te voeren. 1) Via Zuidwijk-Lombardijen-IJsselmonde-Kralingen-Alexanderpolder wordt naar Ommooord gereden. 2) Via de Beijerlandselaan-Feijenoord-Coolsingel-Schiebroek wordt naar Hillegersberg gereden. 3) Via Charlois-Maastunnel-Marconiplein-Blijdorp wordt naar Overschie gereden. 4) Via Pendrecht en Pernis wordt naar Hoogvliet gereden.

27-30 april; Fancy-fair RET-Mannenkoor

In de remise Delfshaven wordt door het RET Mannenkoor een Fancy-Fair georganiseerd. Motorrijtuig 303 is als “eethuys” ingericht. Opgesteld zijn de rijtuigen: 1, 128+150, 220, 359, 515, 613, 2503, 1+327, 119+284.

1974

27-30 april: Fancy-fair RET-Mannenkoor

Het RET Mannenkoor organiseert in samenwerking met de Tramweg Stichting voor de tentoonstelling Rotterdam en z’n tram, ritten met museumtrams voor 66 of 33 cent. Van 10.00 tot 18:00 uur rijden op de route Stationsplein – Heemraadsplein de motorrijtuigen 515 en 523 met aanhangrijtuig 1355 onder lijnnummer 16.

21 september; excursie HOV

Voor de lezers van Het Openbaar Vervoer wordt met motorrijtuig 515 een rit gereden vanaf het Stationsplein naar Schiedam via de Middellandstraat en de Bergselaan naar Blijdorp en naar Schiebroek en terug naar het Stationsplein. Op diverse plaatsen worden fotostops ingelast.

5 oktober: excursie NVBS

Ten behoeve van de NVBS wordt een excursie georganiseerd met de motorrijtuigen 231, 239, 273 en 613.

1975

2 april; Voorlichtingsdag restauratie

Ten behoeve van een gezelschap bezoekers aan de voorlichtingsdag Restauratie rijden de tramstellen 515+1355 en 523+284 een rit vanaf het Stationsplein naar Delfshaven.

2, 3, 9 en 10 augustus Museumtramritten RET Mannenkoor-TS

In samenwerking met de TS organiseert het RET Mannenkoor onder lijnnummer 7 ritten met motorrijtuig 220 en het tramstel 565+1355. Vanaf het Stationsplein wordt via de West-Kruiskade-Claes de Vrieselaan-G.J. de Jonghweg-Westzeedijk-Vasteland-Coolsingel en Van Oldenbarneveltstraat naar het Stationsplein gereden. Daar stond museumrijtuig 303 als verkoopwagen voor het RET Mannenkoor in het eerste weekend vergezeld van motorrijtuig 306 en in het tweede weekend motorrijtuig 2503. Er werd gereden in een kwartierdienst.

21 augustus: Morop congres

Voor de bezoekers van het Morop-congres wordt door de RET een rondrit georganiseerd met het tramstel 515+1355. Vanaf het Willemsplein wordt vis de Van Oldenbarneveltstraat en het Hofplein gereden naar de Goudsesingel en remise Kralingen, waar een materieelshow is georganiseerd bestaande uit de rijtuigen 515+1355, 220, 119, 11+327, 296, 242, 1, 128+1050, 634, 313 en 251. Na afloop wordt het gezelschap teruggebracht naar het Stationsplein.

oktober; Museumlijn

Een werkgroep waarin de RET, Rotterdam Promotion en de Verkeersdienst zitting hebben komt met het voorstel een historische tramlijn in het leven te roepen op de route Willemsplein-Diergaarde Blijdorp met een lus via de Bergselaan en de Provenierssingel. Daarvoor zouden gebruikt kunnen worden de motorrijtuigen 220, 303, 515, 523, 2 Allan-stellen, aanhangrijtuig 1355. een tot aanhangrijtuig terug te verbouwen motorrijtuig 545 (2519) en mogelijk een 2403 terug te verbouwen tot 192. Een en ander onder lijnnummer 25.

1976

21 maart; Nacht van het Hart

Ten behoeve van bezoekers van de manifestatie Nacht van het Hart in Ahoy rijden na afloop om 04.30 uur 6 buslijnen naar de diverse wijken in Rotterdam, Schiedam en Vlaardingen. Ook is er een sneldienst naar het Centraal Station.

10 april; Werkgroep 754

Voor de Werkgroep 754 van de SVA/ADV wordt met de autobussen 498 en 499 een buitenrit georganiseerd gevolgd door een bezoek aan de garage Sluisjesdijk.

10 april; Buurthuis Aanlegsteiger

Ter gelegenheid van de opening van Buurthuis De Aanlegsteiger aan de Schiekade rijdt tramstel 128+1050 versierd met bloemen een rit met genodigden op het traject Stationsplein-Schiekade-Bergselaan-Stadhoudersweg-Van Aerssenlaand-Bentincklaan-Provenierssingel-Stationsplein. Als ‘reclametram’ wordt de rit nog viermaal herhaald.

10 april; Duitse railvrienden

Ook op 10 april bezoekt een gezelschap van Duitse Railvrienden de RET. Na een rit met de metrostellen 5151 en 5152 wordt in motorrijtuig 523 een rondrit gemaakt en staat motorrijtuig 2502 op het Stationsplein voor verdere informatie.

14 april; Museumtramlijn

De Raadscommissie Financiën besluit het voorstel tot instelling van een museumtramlijn niet goed te keuren.

30 april, 1-2 mei: Museumtramritten

In samenwerking met de Tramweg Stichting organiseert het RET-Mannenkoor museumtramritten op de ringlijn Stationsplein-West-Kruiskade-Claes de Vrieselaan-G.J. de Jonghweg-Westzeedijk-Schiedamsedijk-Van Oldenbarneveltstraat-Kruisplein-Stationsplein. Onder lijnnummer 17 rijden motorrijtuig 220, motorrijtuig 523 en tramstel 515-1355 een kwartierdienst. Op het Stationsplein staat ook museumrijtuig 1 opgesteld.

22 mei; Binnenstadsdag

Ter gelegenheid van de Binnenstadsdag worden onder lijnnummer 22 met drie voor dit doel ludiek beschilderde trams, de 360, 362 en 311 door de RET rondjes gereden in het centrum. De ritten zijn gratis.

25 mei; NVBS avondrit

Ten behoeve van de NVBS wordt met het tramstel 515-1355 een avondrit met fotostops georganiseerd op het traject Stationsplein-Honingerdijk-Hillegersberg-Droogleever Fortuynplein-Stationsplein.

25 september; Braderie Mathenesserweg

Ter gelegenheid van een braderie op de Mathenesserweg organiseert het RET-Mannenkoor i.s.m. de TS een museumringlijn Stationsplein-Vierambachtsstraat-Mathenesserdijk-Marconiplein-Schiedamseweg-Mauritsweg-Stationsplein. Gereden wordt onder lijnnummer 10 met motorrijtuig 220 en tramstel 535+1355.

oktober; Museumtramlijn

Opnieuw wordt het plan geopperd voor een historische tramlijn met het oog op het 50-jarig bestaan van de RET volgend jaar. De route zou dan vanaf de Provenierssingel en de noordzijde van het Centraal Station naar Diergaarde Blijdorp moeten leiden. Inmiddels heeft de RET al opdracht gegeven om museumrijtuig 11 dat is uitgeleend aan het Spoorwegmuseum, terug te halen. (wat op 7 december zou geschieden).

13 november; TS-jaarvergadering

Ten behoeve van het bestuur van de Tramweg Stichting die in de remise Delfshaven zijn jaarvergadering houdt, rijden motorrijtuig 220 en tramstel

1977

5 januari; Minibus V&D

Zeker een bijzondere lijn was de ingebruikname van de minibus van Vroom & Dreesman, een Steyr-Daimler-Puch die op deze dag in gebruik werd genomen. Om meer klanten te trekken reed deze wagen tijdens de openingsuren van het bedrijf een 10-minutendienst op het traject Leeuwenstraat-Westewagenstraat-Haagseveer-Katshoek-parkeerterrein Hofdijk. Dat ook automobilisten met een andere bestemming hier gebruik van maakten werd op de koop toegenomen.

20 maart; Nacht van het Hart

Voor de afvoer van bezoekers van de manifestatie “Nacht van het Hart” in Ahoy, rijden vanaf 04.50 uur 5 autobuslijnen naar de diverse wijken in Rotterdam alsmede een sneldienst naar het Centraal Station.

30 maart; Museumtramlijn

Op 30 maart wordt aangevangen met de aanleg van een keerlus aan het einde van de Provenierssingel bij de Schiekade t.b.v. de museumtramlijn. Op 10 mei zijn de werkzaamheden afgerond.

30 april; Speciale rit

Motorrijtuig 523 rijdt een speciale rit vanaf het Stationsplein naar Schiedam en daarna Schiebroek inclusief enkele fotostops. Jubileumtram 493 (ex 2502) van het RET-Mannenkoor (60-jaar) staat opgesteld op het Stationsplein.

17 mei; Avondexcursie NVBS

In samenwerking met de TS wordt met het tramstel 303 + 1355 voor de NVBS een avondexcursie gereden die vanaf het Stationsplein, het Willemsplein, de Bentincklaan, Bergweg, Kleiweg, Goudsesingel, Laan van Nooitgedacht en Mauritsweg weer terugvoert naar het Stationsplein. Inclusief vele fotostops.

19 mei – 18 september; Historische tramlijn

In verband met het 50-jarig bestaan van de RET rijdt er op het traject Provenierssingel-Proveniersplein-Stationssingel-Walenburgerweg-Bentinckplein-Bentincklaan-Van Aerssenlaan een historische tramlijn met de motorrijtuigen 1 (lijn 1) en 11 (lijn 2). Deze is in dienst op zaterdag, zondag en feestdagen en in de schoolvakanties ook op woensdag. (1e dag 1724 passagiers). Prijs 0,25. Ruim 18.000 personen maken van deze ritten gebruik.

21 mei; Binnenstadsdag
Ter gelegenheid van Binnenstadsdag rijdt er een gratis lijn 21 een route door het centrum:  Stationsplein-Kruisplein-Mauritsweg-Van Oldenbarneveltstraat-Van Oldenbarneveltplaats-Coolsingel-Churchillplein-Blaak-Mariniersweg-Goudsesingel-Pompenburg-Hofplein-Weena-Stationsplein. Gebruik wordt gemaakt van de ludiek beschilderde motorrijtuigen 301, 311 en 358.

15 oktober; Open dag CWP Kleiweg
Ter gelegenheid van 50 jaar RET is er Open huis aan de Centrale Werkplaats Kleiweg en de remise Hillegersberg.
Gratis lijn 10 van remise Hillegersberg naar de Kleiweg; 8-minutendienst met de motorrijtuigen 491, 504, 515, 523, 530 en 565. De 530 en 565 zijn de teruggenummerde en schuingestreepte 2518 en 2514). Vanaf het Sint Franciscus ziekenhuis wordt met SVA-bus 754 naar de Kleiweg gereden.
In verband met de drukte wordt op het traject Kleiweg-Kootsekade ook nog motorrijtuig 613 ingezet. Totaal worden er 30.000 bezoekers geteld.